کلوپ ماهیگیری ورزشی

و می‌گوید: «پخش و رها كردن زباله در حاشیه رودخانه امكان پراكنش و هدایت شیرابه‌های ناشی از آن را به رودخانه فراهم كرده است و همین موضوع از عوامل تهدید‌كننده سلامت آب رودخانه است.»  به گفته حسن پسندیده اگرچه آلودگی آب رودخانه به مرز بحران نرسیده، اما موضوع آلودگی جدی است و بی‌توجهی به آن عواقب جبران‌ناپذیری برای محیط زیست منطقه و سلامت شهروندان به‌دنبال خواهد داشت. با او گفت و گویی در این باره كرده‌ایم كه در ادامه می‌خوانید.

* پیش از این در گفت‌وگویی میزان آلودگی آب رودخانه را تهدید‌كننده ارزیابی كرده بودید، اكنون میزان آلودگی در چه حدی است؟

رودخانه كرج كه در فاصله 40 كیلومتری تهران واقع شده، از كانون آبگیر فرسنگ كوه سرچشمه می‌گیرد و دارای طول تقریبی 75 كیلومتر و یكی از منابع اصلی تامین آب شرب شهروندان پایتخت است. این رودخانه كه از بهترین زیستگاه‌های ماهیان آب شیرین محسوب می‌شود، دارای گونه‌های نادری از ماهیان از جمله قزل‌آلای خال قرمز است كه بومی ایران  است و تنها در محدوده‌ای از زیستگاه‌های آبی كشور مشاهده می‌شود. درباره میزان آلودگی هم با توجه به اینكه رودخانه كرج در اكثر نقاط به‌علت شدت جریان آب و گذر از مناطق صخره‌ای و سنگلاخی دارای قدرت خودپالایی و اشباع است. همین خصوصیت باعث شده با وجود بهره‌برداری بالا از آب رودخانه و قرار گیری در یكی از كانون‌های مهم تفرجگاهی كشور ،آلودگی آن به حد غیر قابل تحمل نرسد، اما واقعیت این است خطر آلودگی رودخانه با توجه به تامین آب شرب تهران بسیار جدی است.

* مهم‌ترین منابع آلوده‌كننده این حوزه آبریز چیست؟

براساس بررسی‌ها  هم‌اكنون منابع بالقوه آلاینده این رودخانه متمركز نیست  و در كل مسیر رودخانه پراكنده است. اما مهم‌ترین منابع تهدید‌كننده و آلوده‌كننده رودخانه كرج، تعدادی از مراكز خدماتی، رستوران‌ها، باغ‌های خانوادگی، ویلاها، اماكن مسكونی، گرمابه‌ها و روستاهای مستقر در حاشیه این حوزه آبریز و سایر مواردی هستند كه فاقد شبكه جمع‌آوری و تصفیه فاضلاب مناسب هستند.

علاوه بر این نشت مواد نفتی ناشی از ذخیره سوخت در مخازن قدیمی و فرسوده به منظور تامین انرژی و گرمایش به‌ویژه در ماه‌های سرد سال و همچنین فعالیت‌های عمرانی در حال انجام در حوزه آبریز رودخانه منجر ِ آلودگی آب رودخانه خواهد شد. همچنین پخش و پراكنش زباله در حاشیه رودخانه از سوی  تعداد معدودی از مردم و به‌جا‌گذاردن زباله در محیط پس از سپری كردن اوقات فراغت، جمع آوری نشدن و انتقال زباله این محور به كمك عوامل مربوطه و امكان پراكنش و هدایت شیرابه‌ها به آب رودخانه از جمله دیگر عوامل تهدید‌كننده سلامت آب رودخانه است. قطعا مشاركت شهروندان و گردشگران در حفاظت محیط زیست و جمع‌آوری به‌موقع و مكانیزه زباله  به دست عوامل مربوطه در بخش آسارا در جلوگیری از آلودگی آب ناشی از این منبع مؤثر واقع خواهد شد.

* با توجه به این‌كه این حوزه آبریز یكی از 5 رودخانه حفاظت شده كشور و تحت حفاظت كامل اداره محیط زیست كرج است، تاكنون چه اقداماتی برای ساماندهی رودخانه در دستور كار قرار داده‌اید؟

با توجه به این‌كه اداره حفاظت محیط زیست وظیفه مراقبت و پایش زیست محیطی از منابع آب و جلوگیری از آلودگی را در جهت سالم ماندن آن به‌عهده دارد طی سال‌های اخیر با برنامه و مدیریت اصولی و نظام‌مند، اقدامات جدی و مؤثری درخصوص شناسایی، كنترل و نظارت بر منابع مهم و حساس ایجاد آلودگی آب با نمونه‌برداری از 24 ایستگاه متغیر در حاشیه رودخانه در طول سال گذشته انجام شده است. همچنین احداث، تجهیز و راه‌اندازی 2 ایستگاه ثابت سنجش كمیت و كیفیت آب رودخانه در منطقه پوركان و گچسر و در نهایت  اقدامات قانونی و زیست‌محیطی در جهت توقف فعالیت و تعطیل مراكز آلاینده شناسایی شده از جمله دیگر اقدامات صورت گرفته در این زمینه است.

* به‌دلیل حساسیت رودخانه كرج قطعا اقدامات برای بهبود وضعیت رودخانه محدود به فعالیت‌های اداره محیط زیست نمی‌شود. در این زمینه همكاری كدام نهادها را ضروری می‌دانید؟

در مرحله نخست صاحبان، متصدیان و مالكان مراكز سكونتگاهی، خدماتی و... می‌بایست با احساس مسئولیت بیشتر در قبال حفاظت محیط زیست، به لحاظ آشنایی با تاسیسات فاضلاب و موتورخانه‌های موجود در واحد‌های خود، بررسی و نظارت مستمر بر تاسیسات را داشته باشند تا درصورت مشاهده هر گونه نشت آلودگی، نسبت به رفع آن اقدام كنند. در مرحله بعد باید به نحوه دفع فاضلاب روستاها به‌طور جدی توجه شود، چرا كه در حال حاضر از 57 روستای موجود در این حوزه آبریز، فقط در تعداد بسیار محدودی سامانه تصفیه فاضلاب روستایی و شبكه جمع‌آوری فاضلاب اجرایی شده است.

به نظر می‌رسد در این زمینه حمایت‌های جدی و تامین منابع مالی مناسب از سوی تصمیم‌گیران در شهرستان، استان و كشور برای اجرای سامانه و شبكه جمع‌آوری فاضلاب روستاها كه سهم عمده‌ای از منابع آلوده‌كننده آب رودخانه را به‌خود اختصاص داده‌اند می‌تواند كارگشا باشد. همچنین با تقویت هر چه بیشتر امكانات و تجهیزات نظارت و پایش مورد نیاز اداره محیط زیست و همچنین مشاركت سایر اداره‌های مرتبط از جمله مراكز بهداشت و درمان در كنار فعالیت‌های اداره محیط زیست، كنترل منابع آلاینده آب رودخانه بسیار مؤثرتر خواهد بود.